تفکر انتقادی

کل اخبار:41

  • ۱۳۹۷-۱۱-۱۷ ۱۳:۳۰

    اعوانی از «سیر تفکر در ایران؛ از آغاز تا اکنون» می‌گوید

    کارگاه آموزشی «سیر تفکر در ایران» با حضور غلامرضا اعوانی از سوی بنیاد ایرانشناسی در موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه برگزار می‌شود.

  • ۱۳۹۷-۱۱-۱۶ ۱۳:۰۰

    تفکر و تذکر نسبت به مقاصد انقلاب اسلامی/ تردید در رویای عالم مدرن

    تأمل حکمی در علل وقوع انقلاب، بدون تذکر به سیر و مبادی افکار جدید و کلاً عالم مدرن و بحران آن، ممکن نیست.

  • آینده علوم انسانی ۱۳۹۷-۱۰-۱۸ ۱۶:۳۳

    تاریخ انتقادی و علوم انسانی ایرانی (۴)؛

  • جبار رحمانی ۱۳۹۷-۰۹-۲۸ ۱۶:۳۴

    تاریخ انتقادی و علوم انسانی ایرانی (۳)؛

  • آرش حیدری ۱۳۹۷-۰۹-۲۶ ۱۵:۲۲

    تاریخ انتقادی و علوم انسانی ایرانی (۲)؛

  • ۱۳۹۷-۰۹-۲۱ ۱۳:۰۰

    نقد در تراز جهانی؛ ترویج تفکر انتقادی در حوزه علوم انسانی

    یکی از آفت‌های نقدپژوهی نگاه درجه دوم به مسأله نقد و فرعی قلمداد کردن آن نسبت به یک کار پژوهشی است. نقد به مثابه یک علم و نقد به مثابه یک فلسفه را بایستی جایگزین نقد به مثابه یک ابزار دانست.

  • ابراهیم توفیق ۱۳۹۷-۰۹-۱۹ ۱۳:۲۵

    صوت/ تاریخ انتقادی و علوم انسانی ایرانی (۱)؛

  • فلسفه دین ۱۳۹۷-۰۹-۱۰ ۱۱:۴۸

    آیندۀ فلسفه در هزارۀ سوم؛

    بازگرداندن مردم به اندیشۀ فلسفی

    در عصر مدرن از اندیشۀ دموکرات روسو و رویکردش به «ارادۀ همگان» تا اندیشۀ کانت در باب «ارادۀ کلی و عقلانی»، گناه فلسفی ارسطو، بار دیگر تکرار می‌شود. کانت با تبدیل ارادۀ همگان روسو که به مردم اشاره دارد، به ارادۀ کلی و میان‌تهی عقلانی، بار دیگر مردم را از فلسفه حذف می‌کند. اندیشۀ روسو در بحبوحۀ انقلاب در میان مردم شکل می‌گیرد، ولی اندیشۀ سرد کانتی فارغ از مردم و به دور از هیاهوی انقلاب در دانشگاه کونیکسیرگ چهره نمود.

  • صنعتی ۱۳۹۷/۰۸/۲۲

    گفت ‌و گو با محمد صنعتی در موضوع تفکر فلسفی در ایران؛

    مقابله با تاریخ نخ‌نما

    آیا ما جرات داریم که بر شاهنامه نقد بنویسم؟! آیا جرات می‌کنیم بر حافظ نقد بنویسیم؟! خیر! زیرا شاهنامه و دیوان حافظ و مثنوی معنوی برای مردم ایران مقدس‌ هستند! این طور نیست؟! من باید یک جا بتوانم این حرفم را بزنم که چرا نمی‌شود، شاهنامه و حافظ و مولوی و عطار را تحلیل نقادانه کرد؟ سانسور روشنفکری ما گاه سختگیرترتر از سانسور حکومتی است!

  • ۱۳۹۷-۰۷-۱۸ ۱۱:۴۰

    تضارب آرا و تولید تفکر انتقادی را دنبال می‌کنیم

    مدیر انتشارات ترجمان گفت: هدف «ترجمان» این است که بتوانیم با چاپ فصلنامه در علوم انسانی تضارب آرا ایجاد کنیم که در نهایت به تولید تفکر انتقادی در ایران منجر شود.

  • ۱۳۹۷-۰۷-۱۴ ۱۶:۰۰

    کتاب «نگاه انتقادی به دانشگاه هاروارد» نقد می‌شود

    کتاب «نگاه انتقادی به دانشگاه هاروارد» نوشته هری لوییس با ترجمه مرتضی مردیها در مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور نقد می‌شود.

  • ۱۳۹۷-۰۶-۱۲ ۱۷:۰۰

    پشت اندیشه‌های انتقادی چه خبر بود؟/ ریمون آرون و افیون روشنفکران در گفت‌وگو با احمد نقیب‌زاده

    آرون بیش از همه تحت‌تاثیر ماکس وبر قرار داشت. او کسی بود که فرانسوی‌ها را با ماکس‌وبر آشنا کرد و توانست این کشور را که در فضای بسته دورکیم قرار داشت، برهاند.

  • ۱۳۹۷-۰۴-۱۳ ۱۷:۰۰

    کنفرانس بین‌المللی تفکر انتقادی برگزار می شود

    بیست و دومین کنفرانس بین‌المللی تفکر انتقادی ژانویه ۲۰۲۰ در زوریخ، سوییس برگزار می‌شود.

  • ۱۳۹۶-۱۱-۰۲ ۱۵:۲۰

    ملکیان از «ترجمه و تفکر» می‌گوید

    نشست «ترجمه و تفکر» با حضور مصطفی ملکیان در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار می‌شود.

  • سارا شریعتی ۱۳۹۶-۰۴-۱۲ ۰۹:۵۳

    گفتاری از سارا شریعتی (۲)؛

    علوم انسانی خصلتاً مزاحم است

    اگر همین دو نکته را (نقد و فاصلۀ انتقادی و رفلکسیویته را که خود من را هم مشمول همان نقد می‌کند) به‌عنوان مهم‌ترین ویژگی‌های علوم انسانی و علوم اجتماعی در نظر بگیریم، درمی‌یابیم که این علوم خصلتاً علوم مزاحم و دردسرسازی هستند، علومی هستند که نظام‌های موجود اصولاً آن‌ها را نمی‌پسندند؛ به این دلیل که موضوع ارجح این علوم این است که نظم را به چالش بکشند و مورد نقد قرار دهند. در نتیجه یک دوگانه‌هایی داریم در علوم انسانی و علوم اجتماعی که یکی از معروف‌ترین آن‌ها دوگانۀ مارکس است.

  • ۱۳۹۶-۰۳-۲۲ ۱۰:۰۰

    چاپ اثری درباره اندیشه انتقادی در تاریخ هنر

    کتاب «درآمدی بر نظریه و اندیشه‌ی انتقادی در تاریخ هنر» نوشته حمید کشمیرشکن در نشر چشمه منتشر شد.

  • ۱۳۹۶-۰۳-۰۲ ۱۳:۴۰

    «اسیر سیاست» در بازار کتاب/ بررسی انتقاد در اشعار شاملو و فرخزاد

    کتاب «اسیر سیاست» با موضوع تحلیل اندیشه انتقادی و اعتراضی در اشعار احمد شاملو و فروغ فرخزاد منتشر شد.

  • ۱۳۹۵-۱۲-۲۴ ۱۰:۴۰

    کلنجاررفتن با مشتی ایده‌ تکراری

    ارجاعِ مراد فرهادپور به «مقدمه‌ای بر رستم و اسفندیار» اثر شاهرخ مسکوب در سخنرانی اخیرش٢ به شیوه‌ای اشاره دارد که در غرب رواج داشت و اینجا کمتر اتفاق افتاده است. بازخوانی شاهنامه به‌قصد بیرون‌کشیدن مفاهیمی که به‌کارِ امروز ما بیاید و نه حفظ و ازبَرخوانی شاهنامه و نه نشستن در کنجِ عافیت کتابخانه‌ها و ردزدن و تطبیق نسخ موجود شاهنامه در فلان کشور و توسط فلان نسخه‌پرداز.

  • مکتب فرانکفورت ۱۳۹۵-۰۹-۲۹ ۰۹:۵۹

    تحلیل سیر تحول سوژۀ مدرن با نگاهی انتقادی به تعدادی از منابع و مراجع مربوط(۱)؛

    فرانکفورتی‌های منتقد

    با توجه به خاستگاه فلسفۀ معاصر و سوژۀ مدرن و ریشه‎ای که در عصر خرد و عصر نوزایی داشت، عمدۀ انتقادها به این فلسفه را باید متعلق به اندیشه‎های چپ‎گرایانه دانست، از مارکس و هگل تا مکتب فرانکفورت، آلتوسر و سپس بیشتر نظریه‎پردازان پسامدرنیسم همچون جیمسون، دریدا، لیوتار، دلوز و فوکو؛ در این میان، مکتب فرانکفورت نقشی پیشرو و بسیار تأثیرگذار در انتقاد از مدرنیته داشته است.

  • ۱۳۹۵-۰۸-۰۲ ۱۷:۴۰

    تفکر با فلسفه اسلامی/ گفت‌وگو با انوش گنجی‌پور، مدیر برنامه تحقیقاتی در کلژ انترناسیونال دو فیلوزوفی

    اگر از منظر خودمان به سنت ادبی معاصر بنگریم، همواره غیاب یک چیز سؤال‌برانگیز است: چرا ادبیاتی که از دل اسلام درآمده - ادبیات فارسی، ترک و عرب - با همه غنای خود هیچ‌وقت به رابطه واقعیت و قصه که کانون بوطیقای ارسطوست، نپرداخته.

  • ۱۳۹۵-۰۷-۲۴ ۱۸:۰۰

    ربط تفکر با تاریخ یا چرا ما به فلسفه‌های سرد اقبال نشان نمی‌دهیم؟

    این هم که فلسفه دوستان در دوران پیشامدرن ما به فلسفه‌های نوافلاطونی با رویکردهای باطنی و رازورزانه گرایش داشتند، در ربط وثیق با شرایط تاریخی معنا می‌یابد.

  • ۱۳۹۵-۰۶-۱۶ ۱۴:۲۰

    فلسفه برای کودک درپی آموزش استدلال و تحلیل از سن پایین است

    برخی اشتباها فکر می کنند فبک یا همان فلسفه برای کودکان به معنای آموزش فلسفه به زبان ساده به کودکان است در حالی که اصلا چنین نیست و این برنامه به دنبال آن است که تفکر انتقادی و خلاق را میان کودکان رواج دهد.

  • ۱۳۹۵-۰۶-۰۲ ۱۶:۴۰

    فلسفه برای کودک؛ سناریویی مبهم یا تقویت ذهن و تفکر؟!

    متیو لیپمن هدفش از فلسفه برای کودکان تربیت فیلسوف از میان کودکان و یا انتقال مفاهیم فلسفی به ذهن کودکان نبوده و نیست. پس باید ابهام زدایی شود که یادگیری فلسفه برای کودک مهم است یا تقویت تفکر.

  • نجومیان ۱۳۹۵-۰۵-۱۷ ۰۹:۳۳

    گزارشی از سخنرانی امیرعلی نجومیان در نشست «تجربه ایرانی مواجهه با علوم انسانی مدرن» (۴)؛

    تفکر شاعرانه ایرانیان سدی در مقابل نقد ادبی

    ز نظر زبان‌شناختی زبان تفکر ایرانی شعر است، نه نثر؛ یعنی ما ایرانی‌ها با شعر فکر می‌کنیم. نقد شعر نیست، نثر است، در واقع بر اساس یک‌سری ادله و یک مسیر خیلی مشخص حرکت می‌کند. من همچنان فکر می‌کنم، نتوانستیم از تفکر شاعرانه دور شویم، ما درک غلطی از مفهوم نظریه داریم، نمی‌دانیم نظریه چیست، تا زمانی که نظریه را نشناسیم، نمی‌توانیم نظریه‌پردازی بکنیم.

  • ۱۳۹۵-۰۳-۲۹ ۱۶:۲۰

    آزاد ارمکی: تفکر شریعتی منشأ رادیکالیزم دینی نیست/ آثار شریعتی تز انقلابی نمی‌دهد

    تقی آزاد ارمکی می‌گوید تفکری که شریعتی دارد نمی‌تواند منشأ رادیکالیزم دینی باشد چون روشنفکری دینی دغدغه نقد بنیادگرایی، تحجر و رادیکالیسم را دارد. به گفته وی، نمی‌توان از آثار شریعتی استفاده انقلابی کرد بلکه به کمک آثار او می‌توان به این سوال پاسخ داد که تغییر، دگرگونی و تحول چگونه ایجاد می‌شود؟

  • ۱۳۹۵-۰۳-۲۶ ۱۵:۴۰

    تقویت تفکر در کودکی انسان را از پذیرش‌های کورکورانه باز می‌ دارد

    یک نویسنده کتاب فلسفه برای کودکان با رویکرد ایرانی اسلامی معتقد است تقویت و تحکیم تفکر و طرح پرسش و چرایی جویی‎ها در کودکی همانند همان بذری است که ریشه شخصیت کودک رابرای آینده مستحکم می کند.

  • لکان ۱۳۹۵-۰۳-۰۴ ۱۰:۰۲

    پاسخ منتقد کتاب فرهنگ مقدماتی اصطلاحات روان‌کاوی لکانی به جوابیه مولف آن(۱)؛

    پاسخ‌نما به‌مثابه انحراف مضاعف

    کار ایشان را انشانویسی نامیده‌ام. نه از سر توهین، برعکس ایشان معنای واژگانی را که به‌کار می‌برم می‌دانم. انشانویسی تئوریک ویژگی‌هایی دارد که همه در کار ایشان موج می‌زند. انشا تنش ندارد؛ همه‌چیز در نهایت در دل همزیستی مسالمت‌آمیزی حل می‌شود. (عوام‌پسندی تئوریک) انشا خاطره تعریف می‌کند تا به خیال انشانویس استدلالی برای ادعا طرح کرده باشد. انشا مدعی روش علمی تفسیر است اما بی‌هیچ روش و چارچوب علمی.

  • لکان ۱۳۹۵-۰۱-۲۸ ۰۸:۲۴

    پاسخ مترجم کتاب فرهنگ مقدماتی اصطلاحات روان‌کاوی لکانی به مقاله «خنثی‌سازی اندیشه‌ی انتقادی»؛

    نقد به‌مثابه ترور فرهنگی: تبارشناسی پایان‌های زوال

    نمی‌دانم به چه شیوه‌ای می‌توان «تأخیر عجولانه‌ی» متن «خنثی‌سازی اندیشه‌ی انتقادی» را پاسخ داد چراکه نگارنده گمان بر نقد و نوشتاری نقادانه دارد که گاهی با تمام سعی‌ای که می‌توان در جدیت خوانش داشت، مضحک می‌نماید، چراکه برداشت‌های تقلیدی و تکراری خود را در «به ظاهر» نقد عرفان به «تصویری از عرفان» نسبت می‌دهد.

  • انتقاد ۱۳۹۴-۰۸-۳۰ ۰۹:۰۰

    جی. سی. لستر؛

    خردگرایی انتقادی

    خردگرایی انتقادی به زبانی ساده و سرراست، نظرگاهی است که می‌گوید همه‌ی آن‌چه ادعا می‌شود دانش است، در غایت خود جز نظریه‌ای جایزالخطا نیست: حدس‌هایی صرف که می‌توانیم آزمایش‌شان کنیم اما هرگز با پشت‌ سر گذاشتن این آزمایش‌ها، به امری محتمل‌تر از حدس صرف بدل نخواهند شد. هرگز هیچ حقیقتی تا هیچ درجه‌ای وضع نشده است. چیزی که از پی می‌آید تنها یک طرح کلی است از شرحی بر این نظرگاه ضدشهودی.

  • ۱۳۹۴-۰۵-۰۷ ۱۲:۱۰

    سیاوش جمادی: حافظ یا فردوسی را نقد کنید خائن محسوب‌ می‌شوید / دنیا روز به روز از تفکر دورتر می‌‌شود

    سیاوش جمادی د از نگاه انتقادی به پدیده‌های فرهنگی-اجتماعی پیرامون‌مان می‌گوید.