نمایش همه
  • مختاریان ۱۳۹۲/۱۲/۰۸

    بهار مختاریان در گفت‎وگو با فرهنگ امروز؛

    ضرورت پیوند هنرپژوهی با شاخه‌های مرتبط در علوم انسانی

    متأسفانه هنوز بحث هنر و هنرمند گرفتار نگاهی کلیشه‎ای است و چرخه‎ی خلق اثر هنری و جایگاه و نقش هنرمند و فهم آن کم‎تر با دانش‎های مرتبط پیوند خورده است. پژوهش در حوزه‎ی هنر به شکل روش‎مند، ناگزیر است که از سویی به دین‎پژوهی، فلسفه، انسان‎شناسی و زبان‎شناسی و مانند آن متکی باشد و در رویکرد و روش در قبال هنر نیز به پدیدارشناسی، هرمنوتیک، تلقیِ معناانگارانه از هنر یا مطالعات تطبیقی و امثال آن روی آورد.

  • فرهادپور- اعتماد ۱۳۹۲-۱۲-۰۶ ۱۰:۲۲

    گزارشی از سمینار «ملاحظاتی پیرامون وضعیت فلسفه در ایران»؛

    وخامت حال فلسفه

    سمینار «ملاحظاتی پیرامون وضعیت فلسفه در ایران» که در شرایطی نامناسب برگزار شد، باعث گردید تا مراد فرهادپور وضعیت فلسفه را با وضعیت این جلسه مقایسه کند و بگوید: «بی‌نظمی و شلوغی در برگزاری مراسم امروز به اندازه کافی نشانگر وضعیت وخیم فلسفه در ایران است.»

  • دبیرستان ۱۳۹۲-۱۲-۰۳ ۱۰:۴۹

    بررسی وضعیت علوم انسانی در نظام آموزش و پرورش؛

    چرا دانش‎آموزان نخبه از علوم انسانی فراری هستند؟

    دلایل عدم توجه به علوم انسانی در دوره‌ی دانش‌آموزی و مقطع متوسطه چیست؟ چرا دانش‎آموزان ما رغبتی برای ورود به رشته‌های علوم انسانی ندارد؟ به چه دلایلی رشته‌ی علوم انسانی حوزه‌ای است که عمده‌ی دانش‎آموزان و والدین آن‌ها از آن گریزانند و انتخاب آن به‌منزله‌ی ناتوانی دانش‌آموز در انتخاب رشته‌های تحصیلی دیگر تلقی می‌شود؟

  • منصوربخت-حضرتی ۱۳۹۲-۱۱-۳۰ ۱۰:۰۶

    مناظره‌ای در باب «كاربست نظريه‌های رايج علوم انسانی در مطالعات تاريخی»/بخش دوم

    وظيفه مورخان؛ توصيف گذشته يا توليد نظريه؟

    حضرتی:کار مورخ توصیف گسترده و عمیق از رخدادهای تفریدی زمان‌مند و مکان‌مند است و کار جامعه‌شناسان تبیین و صدور گزاره‌های فرازمانی و فرامکانی و توليد نظريه است./منصوربخت: تفریدی خوانده شدن علم تاریخ حاصل میراث شومی است که ارسطو به جای گذاشت و ضربه‌ای بود که او بر پیکر علم تاریخ زد که متأسفانه همچنان باقی است/ تاریخ متفرد؛ تاریخی که بخواهد صرفاً فاکت ارائه کند قادر به حل مسائل ما نیست.

  • استاد و دانشجو ۱۳۹۲-۱۱-۲۸ ۱۲:۴۹

    منوچهر محسنی؛

    مسئلۀ روابط استاد و دانشجو

    به جوانان باید بیاموزند که غرض از تحصیلات عالیه دانشگاهی اخذ مجوزی جهت استخدام با مزایای مادی بیشتر و احیاناً کسب عنوان علمی مقبول اجتماعی نیست، هدف اساسی تعلیمات آکادمیک دادن کلید تحقیق به دست افرادی است که باید بعدها با کیاست و ابتکارات دماغی شخص نوسازی علمی ایران نوین را به عهده گیرند.

  • منصوربخت-حضرتی ۱۳۹۲-۱۱-۲۸ ۱۰:۰۸

    مناظره‌ای در باب «كاربست نظريه‌های رايج علوم انسانی در مطالعات تاريخی»/بخش اول

    غایت تاریخ پژوهی؛ توصیف یا تبیین؟

    حضرتی: دانش تاریخ علمی «تفریدی» است و مهم‌ترین وظیفه‌ی مورخان «تولید فاكت» است و تأکید مورخان بر نظریه و تحلیل، آنها را از وظیفه‌ی اصلی خود دور می‌کند./ وظیفه‌ی دانش تاریخ تولید نظریه نیست./ منصوربخت: به‌کارگیری نظریه در تحقیقات تاریخی «ضرورت تاریخ امروز» است/ مدعیان «تبیین تاریخ بدون نیاز به نظریه» نتیجه‌ی پارادوکسی هستند که در «بن‌بست تاریخ‌نگاری ما» به دام افتاده‌اند.

  • دیهیمی ۱۳۹۲/۱۱/۲۷

    خشایار دیهیمی در گفت‌وگو با فرهنگ امروز؛

    از جنجال بیزارم

    در پروژه «جنگ و صلح» مهرنامه آقای کرباسچی زندگی و دار و ندار من را به باد داد؛ چون در آن سال‌ها من 50-40 میلیون تومان از جیبم گذاشتم و 8 ماه هم کار کردم؛ ولی چون دیگر پول نداشتم خرج کنم فقط یک جلد آن منتشر شد و بقیه‌ی آن‌ها منتشرنشده ماند. در حالی که 3 جلد دیگر آن هم آماده است.

  • نشست طیب ۱۳۹۲-۱۱-۲۶ ۱۱:۱۵

    گزارشی از سخنرانی علیرضا طیب در پژوهشکدۀ مطالعات استراتژیک خاورمیانه؛

    ترجمه را قدر بگذاریم

    دیدید که در این ایام برخوردهای تلخی با ترجمه شد، گفتند که خیلی ترجمه می‌شود، باید بروید تولید علم کنید، تولید متن و ادبیات کنید، به زبان خودتان، بومی باشد؛ ولی نتیجه نداد. دوباره دیدید که صحبت از این به میان آمد که باید کارهایی ترجمه شود، باید آنچه جوان ایرانی نیاز دارد ترجمه شود، پول خوب داده شود، صحبت­‌هایی که افراد پیگیر در این حوزه را غافلگیر کرد.

  • مقاله علمی ۱۳۹۲-۱۱-۲۲ ۲۲:۵۲

    محمود اسعدی؛

    مردودی رئیس فرهنگستان و بازار مقالات علمی

    در هر نشریه علمی چند نفر سر قفلی مادام العمر آنرا بعهده دارند و تا حدی که "مقررات" صوری اجازه دهد مطالب دوستان و همکاران نزدیک خود را در اولویت می‌گذارند. از آنجا که درج مقاله "امتیاز" محسوب می‌شود بده، بستان در نحوه داوری اصلی اساسی است...

  • اصغر ایزدی ۱۳۹۲-۱۱-۱۷ ۰۸:۳۷

    اصغر ایزدی جیران؛

    نسل سومی‌­های انسان­‌شناسی در ایران

    اغلب نسل سومی‌­ها یا بی­‌کارند و یا در جایی نامرتبط با تخصص خودشان بناچار مشغول­‌اند. در کشوری که نیاز به پژوهش­‌های فرهنگی در وضعیت­‌های پیچیده توسعه و شهری به طور قطع در اولویت است، متخصصان فرهنگ با وجود زحمتی که برای کسب دانش فرهنگ یعنی انسان­‌شناسی کشیده­‌اند، خارج از عرصه­‌های آموزشی، پژوهشی و تأثیرگذاری به سر می‌­برند.

  • احد فرامرز قراملکی ۱۳۹۲/۱۱/۱۶

    گفت‌وگوی تفصیلی با احد فرامرز قراملکی؛

    عامل اصلی بداخلاقی‌ در پژوهش‌ها، سلطۀ سازمانی است

    رواج کتاب‌‌سازی متأسفانه دو ضربه به ما زده است؛ اول اينكه كتاب‌هايی تولید می‌شوند که ارزش خواندن ندارند. خطر بدتر اين است كه وقتی کار کتاب‌سازی رواج پیدا کند، حوصله‌ها کم می‌شود. ضمن اينكه هميشه خط کشیدن بین کتاب تحقیقی و كتاب ساختگی میسر نیست.

  • ابوالحسنی ۱۳۹۲/۱۱/۱۴

    سید رحیم ابوالحسنی در گفت‎وگو با فرهنگ امروز؛

    فلسفۀ دانشگاه در ایران

    فلسفه‌ی دانشگاه در ایران از بدو تأسیس برای تربیت فرد در محیط کار بوده است. فلسفه‌ی دانشگاه مدرن در ایران نیز همین است؛ یعنی نمی‎توانیم صددرصد دانشگاه اندیشه‎ای داشته باشیم و سپس به تولید اندیشه و نظریه بپردازیم و در جامعه آن را استفاده کنیم.

  • آقاجری-توفیق ۱۳۹۲-۱۱-۰۹ ۱۰:۵۵

    گزارشی از نشست «روایت تاریخ در گفتمان پسااستعماری»/ بخش دوم؛

    چرا در فضای آکادمیک ما رویکرد پسااستعماری اتفاق نمی‎افتد؟

    نوع برخورد ما نسبت به نظریه‎ها جای بحث است. معضل این نیست که نظریه‎ها را نمی‎شناسیم و اگر می‎شناختیم اتفاق دیگری می‎افتاد. اتفاقا ما همه‎ی آن‎ها را می‎شناسیم ولی نوعی که می‎شناسیم، مهم است. در دانشگاه ما از آن‎ها استفاده می‎شود که یک کاری را ادامه دهیم؛ گفتمان گذار خود را ادامه دهیم که مطلقا به آن خدشه‎ای وارد نشود.

  • فلسفه کودکان ۱۳۹۲-۱۱-۰۹ ۰۹:۴۴

    درآمدی بر مسئله‌ی آموزش فلسفه به کودکان؛

    تربیت تفکرمحور کودکان

    مسائل رياضی و هندسه پيشنهادهای خوبی برای تمرين‌اند که هم انسان را درگير و هم ذهن او را ورزيده و ساخت‌يافته می‌کنند. اتفاقاً در همين تمرين‌ها معلوم می‌شود که چرا بعضی کودکان دل به مسائل پيچيده‌تر نمی‌دهند و سعی می‌کنند منتظر پاسخ‌ دیگران باشند؛ چون هم فکر کردن را نياموخته‌اند و هم ذهن تنبلی دارند که اندک فشاری را تاب نمی‌آورند.

  • سیدوحید عقیلی ۱۳۹۲/۱۱/۰۸

    سیدوحید عقیلی در گفت‎وگو با فرهنگ امروز؛

    نگاه درآمدزایی دانشگاه‌ها به دانشجویان دکتری

    متأسفانه دانشگاه‎ها نیاز دارند برای دوره‌ی دکتری دانشجو زیاد بگیرند، تا از نظر هزینه و درآمد باید یک مقدار بالانس شوند، به عبارت دیگر، شاید خیلی از دانشگاه‎ها و مسئولین آموزشی واقعاً خودشان به‌تبع شخصیت دانشگاهی‎شان و دانستن اینکه یک ارتباط مستقیمی بین کمیت و کیفیت هست، مایل نباشند این کار را بکند، ولی واقعیت این است که تن می‎دهند، چون مشکلات دارند.

  • انسان شناسی ۱۳۹۲-۱۱-۰۶ ۱۰:۳۲

    گزارش نشست «بررسی مشکلات و راهکارهای انسان‌شناسی»؛

    گسست نسلی در انسان‌شناسیِ ایران

    در حال حاضر، انسان‌شناسی با یک مشکل بسیار جدی روبه‌رو است و آن، کلیشه‌سازی از مطالعات است که به‌دلیل انجام نشدن کار میدانی عمیق و طولانی‌مدت شکل گرفته و میوه‌ی جریانی است که می‌توان آن را انسان‌شناسی غیرمیدانی یا قوم‌نگاری مکانیکی و توریستی دانست. مشکل اساسی دهه‌ی 90 انسان‌شناسی در ایران، شکل‌گیری مطالعات کلیشه‌یی و غیرمیدانی در حوزه‌ی انسان‌شناسی است .

  • افلاطون ۱۳۹۲-۱۱-۰۶ ۰۹:۵۲

    گفتاری در آسیب‌شناسی آموزش فلسفه‌ی اسلامی در ایران؛

    غار افلاطون یا کوچه پس‌کوچه‌های شهر

    برخلاف غرب که در مورد هر فیلسوف قرائت‌های مختلف وجود داشته و تدریس می‌شود، در کشور ما به سبب فقر مطالعات روش‌شناسی هنوز قرائت‌های مختلف از یک فیلسوف یا مکتب فلسفی جا باز نکرده است و اساتید و دانشگاه‌های مشهور ایران اختلاف‌نظر چندانی با هم ندارند و این‌گونه نیست که مثلاً گروه دانشگاه تهران یک قرائت، گروه تربیت مدرس یک قرائت و گروه دانشگاه فردوسی یا قم یک قرائت از ابن‌سینا یا ملاصدرا داشته باشند.

  • ناصر فکوهی ۱۳۹۲/۱۰/۳۰

    پاسخ‌های ناصر فکوهی به پرسش‌های فرهنگ امروز؛

    مسایل انسان‌شناسی در ایران

    نظریه‌پردازی و مطرح بودن در سیاست‌های جهانی علم برای ما ممکن است به‌شرط آنکه شرایط مادی و واقعی این کار را فراهم کنیم و دست از خودشیفتگی و همچنین خودکم‌بینی نسبت به دیگران و به‌ویژه آکادمی‌های غربی برداریم و درعین‌حال متوجه باشیم جهان فقط در غرب خلاصه نشده است.

  • مقصود فراستخواه ۱۳۹۲-۱۰-۲۵ ۱۰:۳۱

    گزارشی از نشست «نظام علمی و دانشگاهی در ایران و مساله نابرابری»؛

    فراستخواه:شاهد فروش آموزش در نظام آموزش عالی هستیم

    زندگی و علم‎آموزی به مثابه یک کالا شده و به مدارج علمی نیز، شی‎انگارانه نگریسته می‎شود. یعنی در نزد عموم می‎شنویم که مدام عنوان می‎شود دکترا دارید یا ندارید؛ این یعنی دکتری به حالت بت‎وارگی در آمده است و هم‎چون کالایی خریداری می‎شود. زیمل از این فرایند به عنوان «بی‎رحمی پول» یاد می‎کند که گوشه‎ای از تراژدی سلطه‎ی عینیت بر فرهنگ است.

  • ترجمه ۱۳۹۲-۱۰-۲۴ ۰۸:۴۰

    نگاهی به حجم بالای ترجمه‌های متون علوم انسانی و اجتماعی و پیامدهای آن؛

    رهاورد ترجمه

    برخوردهای گزینشی مترجمان با متون معرفتی غرب، باعث شده است تا کمتر اثری با محتوای انتقادی نسبت به غرب و ابعاد مختلف فرهنگی، سیاسی و اقتصادی و نیز معرفت‌شناختی آن مورد توجه و ترجمه‌ی این عده قرار گیرد و به فضای دانشگاهی و عمومی جامعه عرضه شود.

  • تهمورث شیری ۱۳۹۲/۱۰/۱۸

    تهمورث شیری در گفت‎وگو با فرهنگ امروز؛

    مسائل و مصائب پایان‌نامه نویسی

    اما مسئله‌ای که ما در حال حاضر در پایان‎نامه‎ها شاهد آن هستیم این است که مبانی نظری کپی‎برداری است؛ یعنی دانشجو از اینترنت و فضای مجازی اطلاعات را با زدن کلیدواژه‎ی مورد نظر، جمع‎آوری می‎کنند و در کنار هم می‎چسباند، بدون اینکه یک ارتباط ارگانیکی بین این پاراگراف‎ها وجود داشته باشد.

  • آزمون ۱۳۹۲-۱۰-۱۸ ۰۹:۵۵

    نگاهی دوباره به آزمون جامع؛

    آزمون جامع و مسئلۀ قانون‌گریزی و بی‌نظمی دانشگاه‌ها

    آزمون جامع با شیوه‌ی فعلی آن آن‌قدر مشکل، نقص و ابهام دارد که برای بسیاری از دانشجویان تبدیل به یک کابوس شده است. در نوشتار پیشین اهداف و غایت این آزمون در مقام نظر و عمل مورد بررسی قرار گرفت و اشاره شد که شیوه‌ی فعلی این آزمون هیچ هدف درستی را دنبال نمی‌کند و فایده‌ی چندانی بر آن مترتب نیست.

  • اسماعیل حسن زاده ۱۳۹۲/۱۰/۱۵

    اسماعیل حسن زاده در گفت‎وگو با فرهنگ امروز؛

    ماهیت دانش تاریخ را اسیر نظريه‎ها نکنیم

    ما باید حد و مرزهایی که از لحاظ زمان‎بندی ترسیم کردیم؛ کنار بگذاریم. بلکه بگوییم که تاریخ عرصه بسیار گسترده‎ای در اجتماع و در ارتباط با انسان دارد. حتی ممکن است برخی از دوستان در زمینه پیش‎بینی آینده با بنده موافق نباشند. اما معتقدم که کارکرد تاریخ مانند کارکرد جامعه‎شناسی است. تحولات گذشته را بررسی می‎کند و راهکاری برای آینده ارائه می‎دهد.

  • توسعه ۱۳۹۲-۱۰-۱۴ ۱۱:۲۹

    امکان و امتناع تحقق توسعه در جامعه ایران؛

    علوم اجتماعی و مناسبات توسعه و سیاست

    در دهه‌های اخیر یکی از نمایندگان فلسفه‌ی ایرانی که «پرسش از امکان توسعه» را مطرح کرد نویسنده‌ی «دیباچه‌ای بر نظریه‌ی انحطاط ایران»، دکتر جواد طباطبائی است. البته وی به جهت دقت نظری که دارد و بغرنجی وصف‌ناپذیری که در طرح این پرسش در جامعه و تاریخ ایرانی می‌بیند، مستقیماً به طرح پرسش از امکان توسعه نمی‌رود، بلکه او پرسش از شرایط امتناع توسعه را پیش می‌کشد.

  • نویسندگی ۱۳۹۲-۱۰-۰۵ ۱۱:۳۷

    درنگی بر برخی معضلات نویسندگی در ایران؛

    قصه‌ی «پرآب چشم» کتاب و نویسندگی در ایران

    در ایران کمتر نویسنده‌ای را می‌توان رصد کرد که بتواند تنها با منافع مادی‌ای که از راه تألیف و نویسندگی به دست می‌آورند امرارمعاش کند، حتی مشهورترین مؤلفان ایران نیز از گذران زندگی گلایه کرده و یا از طرق دیگر امرارمعاش می‌کنند. نتیجه‌ی مستقیم چنین فرایندی تألیف کتاب‌هایی‌ است که نمی‌توان نام فاخر بر آن نهاد.

  • مهدوی زادگان ۱۳۹۲/۱۰/۰۱

    داود مهدوی زادگان در گفت‎وگو با فرهنگ امروز؛

    کرامت استاد در پژوهشگاه بی‌معناست

    درب اتاق استاد شکسته می‌شود یا وسایل فلان استاد به جای دیگر برده می‌شود. حتی یک عضو هیأت علمی آنقدر ارزش ندارد که قبل از آن‎که جابه‎جایی صورت بگیرد با وی تماس بگیرند و صحبت کنند. فرض کنید مدیری تغییر می‎کند و جلسه معارفه برگزار می‎کنند. سپس به آنان می‎گوییم چرا ما را دعوت نکردید می‎گویند هر کسی را که صلاح بدانیم دعوت می‎کنیم.

  • محمدامین قانعی‌راد ۱۳۹۲/۰۹/۳۰

    گفت‌وگوی محمدامین قانعی‌راد با فرهنگ امروز به مناسبت روز پژوهش (2)؛

    دانشگاه‎های کشور آشفته و آنومیک هستند

    وزارت علوم به عنوان نایب جامعه، به عنوان متکفل بخش دانشگاه؛ باید دغدغه این امر را داشته باشد که چگونه باید به آموزش و پژوهش با کیفیت برسیم. اما در این چند سال اخیر دائم معیار و ضوابط غیر علمی را وارد دانشگاه کردیم. از آن طرف نیز دائم شاهد افت آموزشی و پژوهشی هستیم، به افت آموزشی و پژوهشی توجه نمی‎کنیم. اما به رشد تعداد مقالات توجه می‎کنیم که برمبنای آن، خود را توسعه یافته از نظر علمی معرفی می‎کنیم.

  • محمدامین قانعی‌راد ۱۳۹۲/۰۹/۲۵

    گفت‌وگوی محمدامین قانعی‌راد با فرهنگ امروز به مناسبت روز پژوهش (1)؛

    باوری به دانش و دانشگاه وجود ندارد

    بسیاری‎ اعتبارات پژوهشی دولتی را یک رانت یا امتیاز تلقی می‎کنند. در مقابل آن تحقیقات کم کیفیتی را ارائه می‎کنند، که خوب هم مورد ارزیابی قرار نمی‎گیرد. به دلیل آنکه محقق هم می‎داند آن بخش دولتی که این تحقیق را سفارش داده است، قرار نیست بر مبنای آن تصمیم‎گیری کند. قرار نیست چیزی تغییر کند. بنابراین تنها می‎خواهند کاری صورت بگیرد، آن را جلد کرده و در کتاب‎خانه بگذارند.

  • کریم مجتهدی ۱۳۹۲/۰۹/۲۱

    کریم مجتهدی در گفت‎وگو با فرهنگ امروز؛

    اصطلاح مضاف برای فلسفه جایز نیست

    کلمه‎ی مضاف به معنای آلودگی است. کسانی که آن را به کار می‎برند در واقع می‎خواهند فلسفه را به علومی دیگر نزدیک کنند که اصطلاح «میان‎رشته‎ای» برای این علوم جدید مناسب‎تر است.

  • اسماعیل قدیمی ۱۳۹۲/۰۹/۲۰

    دکتر اسماعیل قدیمی در گفتگو با فرهنگ امروز؛

    زندگی جزیره‌ای دانشگاه‌ها در ایران

    در دانشگاه‌های دنیا تولید متن بومی است و محصول تحقیق و پژوهش است. اما در ایران تمام کلاس‎های علوم انسانی و اجتماعی برپایه متون ترجمه شده اداره می‎شود و این بزرگ‎ترین ضعف یک نظام آموزشی است. تئوری‎های علوم انسانی و اجتماعی غربی‎ وقتی به درد ما می‎خورند که با اقتضائات جامعه ما هماهنگ شوند.