نیچه

کل اخبار:93

  • مدرنیته ۱۳۹۵-۰۶-۰۲ ۰۹:۴۹

    نگاهی به اندیشه ماکس وبر(۲)؛

    جریان‌های همسو با وبر در نقد مدرنیته

     در نگرش جریان «پسامدرن» به مدرنیته شاهد برجسته شدن رگه‌های نیچه‌ای در نگاه به مدرنیته هستیم؛ در این نگرش، کارهای وبر نیز همچون نیچه مبین یک گذار به‌سوی نیهیلیسم یا (ارزش‌زدایی از ارزش‌های غایی) در غرب طی فرایند روشنگری است. در چنین تفسیری از جایگاه عقلانیت در مدرنیته، عقلانی شدن علمی یک راه‌حل و آرمان محسوب نمی‌گردد، بلکه عامل کمکی مهم در فرایند نیهیلیسم است.

  • مصباحیان ۱۳۹۵-۰۶-۰۱ ۱۰:۴۱

    مقدمه‌ای بر سرگذشت فلسفی مفهوم ِ «دوستی» و نگاهی به کتابی از دریدا/ حسین مصباحیان؛

    در پیِ دوستی های ِ ناممکن !

    در مورد سرگذشت فلسفی مفهوم مشخص دوستی باید گفت که گرچه فلاسفه، عمدتاً، به نحوی باورنکردنی نسبت به مساله «دوستی» ساکت بوده اند، از دریدا اما، می‌توان آموخت که علاوه بر شاهراه‌ها و دروازه‌هائی مانند حزب و جامعه مدنی و حقوق بشر و رفرم و انقلاب که همه روزه کثیری از مردم در آن عبور و مرور و از آن ورود و خروج می‌کنند، راه‌های باریک ِ خاکی ِ ناشناخته و درهای ِ تنگ ِ چوبی ِ فراموش شده ای هم برای ورود به عرصه سیاست وجود دارند ، که دوستی یکی از آنها است.

  • وبر ۱۳۹۵-۰۵-۳۰ ۱۱:۲۱

    نگاهی به اندیشه ماکس وبر(۱)؛

    ماکس وبر و نقادی عقل مدرن در قرن بیستم

    وبر در نگاه به مدرنیته آن را به‌مثابه سرنوشتی می‌دید که فرد غربی در این سرنوشت روزگار خود را سپری می‌کند؛ این سرنوشت، نه کابوسی تلخ و نه رؤیایی شیرین است، بلکه شرایطی است که فرد غربی در آن میراث‌دار تاریخ عقلانی مغرب‌زمین است. او همان‌طور که گفته شد، نه قائل به امکان تغییری اساسی در وضع حال بود و نه تمام راه را رو به سقوطی ناگزیر می‌دانست، در برابر، همواره به دنبال روزنه‌ای حتی کوچک برای تحمل وضع حال و امید به شرایط بهتری بود.

  • فوکو ۱۳۹۵-۰۲-۲۲ ۰۹:۱۸

    درآمدی بر چیستی تبارشناسی در اندیشه‌ی فوکو (۳)؛

    رژیم علوم انسانی

    فوکو به‌عنوان تبارشناس (برخلاف نیچه) دیگر از کشف اینکه ادعای عینیت جز نقابی برای انگیزش‌های ذهنی نیست، عصبانی نیست، وی مایل به تحلیل حقیقت متعلق به زمان خودش بود که به آن لقب «رژیم علوم انسانی» داده بود؛ اینکه چگونه عینیت علمی و نیات ذهنی با یکدیگر در درون فضایی پیدا می‌شوند که نه به‌وسیله‌ی افراد بلکه به‌وسیله‌ی کردارهای اجتماعی برقرار شده است.

  • فوکو ۱۳۹۵-۰۲-۱۳ ۰۹:۲۹

    درآمدی بر چیستی تبارشناسی در اندیشه‌ی فوکو (۱)؛

    پایان فلسفه

    از دیدگاه تبارشناسی، فلسفه به پایان خود رسیده است. تعبیر، کشف معنایی نهفته نیست؛ «اگر تعبیر کار پایان‌ناپذیری است، دلیل آن تنها این است که هیچ‌چیز برای تعبیر وجود ندارد، هیچ‌چیز مطلقاً اولیه‌ای برای تعبیر وجود ندارد، زیرا به‌هرحال هر چیزی در بنیاد خود پیشاپیش تعبیر است»

  • نیچچه ۱۳۹۵-۰۱-۳۱ ۰۹:۱۶

    نگاهی به کتاب نیچه و فلسفه‌ی ژیل دلوز، ترجمه‌ی عادل مشایخی؛

    آری گفتن به زندگی فقط با انحلال رنج امکان دارد

    نیچه به مسئولیت معنای ایجابی می‌بخشد، اما مسئولیت او احساس بی‌مسئولیتی کامل و خود را از قید ستایش و نکوهش اکنون و گذشته آزاد کردن است. هنگامی که یونانیان وجود را جنایت‌کارانه و «گستاخانه» می‌خوانند، بر این گمانند که خدایان انسان‌ها را دیوانه کرده‌اند: وجود مجرمانه است اما خدایانند که مسئولیت این خطا را بر عهده می‌گیرند. یونانی‌ها وجود را جرم می‌دانند، مسیحی‌ها گناه. یونانی‌ها می‌گویند تو مقصری، مسیحی‌ها می‌گویند من مقصرم. انسان نیچه‌ای اما بی‌گناه است، بی‌گناهی نیچه اما به چه معناست؟

  • ۱۳۹۴-۱۲-۰۵ ۱۴:۰۰

    زندگی المثنی نمی‌خواهد/به مناسبت انتشار «علیه تفسیر» سوزان سانتاگ

    سوزان سانتاگ در انتخاب سه اندیشمند تأثیرگذار: مارکس، نیچه و فروید، نیچه را برمی‌گزیند. «علیه تفسیر» او بیان همین مسئله است.

  • ژیژک ۱۳۹۴-۱۱-۲۴ ۰۸:۳۲

    نگاهی به سمینار سال ۲۰۱۰ بین آلن بدیو و اسلاوی ژیژک؛

    آیا لکان پادفیلسوف است!؟

    این بدیو است که دیدگاه‌های دوست خود را به چالش می‌کشد؛ به نظر او ژیژک پادفلسفه را با فلسفه‌ی انتقادی یا نقد خلط کرده! و این‌ها دیدگاه‌های یک‌سانی نیستند. سؤال موضع پادفلسفی محدوده‌های تفکر عقلانی آن‌طور که کانت می‌گفت، نیست، بلکه چیز رادیکال‌تری است که تجربه را بالاتر از تفکر عقلانی می‌نشاند.

  • ۱۳۹۴-۱۱-۰۵ ۲۰:۰۰

    فوکو و روایت نیچه ‌ای از تاریخ

    نشست فوکو و روایت نیچه ‌ای از تاریخ به میزبانی پژوهشکده تاریخ اسلام برگزار می شود.

  • ۱۳۹۴-۱۰-۲۸ ۱۰:۱۵

    نظریات برجسته زیبایی‌شناسی: از افلاطون تا نیچه

    پژوهشکده هنر فرهنگستان هنر کتاب «نظریات برجستة زیبایی‌شناسی: از افلاطون تا نیچه» تألیف دکتر فرشید ابراهیمیان را منتشر کرد.

  • میشل فوکو ۱۳۹۴-۱۰-۰۶ ۰۸:۳۴

    نگاهی به روش تبارشناسی فوکو؛

    فوکو، تاریخ و علوم اجتماعی

    روش تبارشناسی فوکو، آن تفاسیر و توجیهات پیرامون زمال حال که آن را به گونه‌ای به تصویر می‌کشند که گویی گریزناپذیر و ازاین‌رو نتیجه‌ی ضروری گذشته بوده است تحلیل می‌برد. تبارشناسی این برداشت از گریزناپذیری را با نشان دادن این نکته که مسیر تاریخی زمان حال با «شبکه‌ای از احتمالات»، تصادفات و پیامدهای ناخواسته، پیوسته بوده است به چالش می‌کشد.

  • ۱۳۹۴-۰۹-۲۳ ۱۰:۰۰

    روایت انتقادی نیچه از نهادهای آموزشی/ دلزدگی‌ای که تکرار می‌شود

    مجموعه‌ای از سخنرانی‌های فردریش نیچه فیلسوف آلمانی بر علیه سیستم آموزشی به زودی در قالب یک کتاب منتشر و روانه بازار کتاب می‌شود.

  • شایگان ۱۳۹۴/۰۸/۲۵

    گفت‌وگو با داریوش شایگان درباره کتاب «جنون هشیاری»؛

    تعطیلات در تاریخ

    اگر بخواهیم مدرنیته را از دیدگاه هنری مطرح کنیم، بودلر نقش اساسی دارد و گریزی از مواجهه با او نداریم. بودلر، هم در شعرها و هم در نقدهای هنری‌اش بسیار نوآور بوده است. پیش از بودلر هم کلمه مدرنیته در متن‌هایی آمده بود، شاتوبریان و مادام دواستال هم آن را به‌کار برده‌اند اما در معنای منفی. بودلر نخستین کسی است که به این کلمه اعتبار جدید می‌دهد. و بسیار زیبا می‌گوید که نیمی از اثر مدرن مُد است، گذراست و به‌محض آنکه پدید می‌آید، ناپدید می‌شود و نیمی دیگرش ابدی است و پایدار.

  • نیچه و نازی ها ۱۳۹۴-۰۸-۲۱ ۰۸:۵۵

    نقدی بر کتاب «نیچه و نازی‌ها» استیون آر. سی. هیکس/ بخش دوم؛

    نیچه؛ جنگ، قدرت و یهودی‌ستیزی

    عبارات زیادی در نوشته‌های نیچه می‌توان یافت که از ضرورت و حتی از مطلوب بودن جنگ سخن می‌گوید. یک نظامی ناسیونالیست به‌سادگی می‌تواند چنین عباراتی را در راستای مقاصد خویش، یعنی جنگ‌طلبی، تفسیر کند. ...البته اگر بخواهیم منصف باشیم، باید اقرار کنیم که منظور نیچه از جنگ، گاهی چیزی بیشتر از تقابل ایده‌هاست.

  • نیچه و نازی ها ۱۳۹۴-۰۸-۱۸ ۱۰:۲۵

    نقدی بر کتاب «نیچه و نازی‌ها» استیون آر. سی. هیکس/ بخش نخست؛

    آیا نیچه فیلسوف نازیسم بود؟

    کتاب «نیچه و نازی‌ها» نه یک کتاب پژوهشی قوی برای کارشناسان تاریخ و فلسفه، بلکه کتابی است برای مخاطبین عام و با هدف فروش در بازار کتاب که پیوند دو شخصیت جنجال‌برانگیز قرن بیستم، هیتلر و نیچه را مستمسک رسیدن به این هدف قرار می‌دهد.

  • ۱۳۹۴-۰۷-۱۹ ۱۲:۴۰

    فولادوند «نیچه و ایران زمین» را می‌نویسد

    حامد فولادوند، مترجم پیشکسوت متون فلسفه آلمانی از تالیف کتابی با عنوان «نیچه و ایران‌زمین» خبر داد.

  • نیچه ۱۳۹۴-۰۶-۱۷ ۱۳:۵۸

    نیچه و پست‌مدرنیسم

    دیو رابینسون

    از ویژگی‌های برجسته‌ی کتاب می‌توان به توانایی نویسنده در شرح مفاهیم پیچیده‌ی فلسفی به زبانی ساده و همه‌فهم اشاره کرد. وی از این طریق کوشیده تا طیف وسیع‌تری از خوانندگان را تحت پوشش قرار دهد.

  • ۱۳۹۴-۰۶-۱۵ ۱۶:۴۰

    چهار کتاب از مجموعه «مواجهات پست‌مدرن» منتشر شد

    انتشارات «مهرگان خرد» چهار عنوان کتاب از مجموعه «مواجهات پست‌مدرن» به چاپ رسانده است. این کتاب‌ها دربردارنده دیدگاه‌هایی از فریدریش نیچه، امبرتو اکو، رولان بارت و لودویگ ویتگنشتاین درباره مسائلی مانند پست‌مدرنیسم، فوتبال، نشانه‌شناسی و روان‌کاوی هستند.

  • نیچه و سالومه ۱۳۹۴-۰۶-۰۹ ۰۹:۰۶

    به مناسبت يكصد و پانزدهمين سالمرگ فردريش نيچه؛

    شرحی بر رابطۀ فردريش نيچه و لو سالومه

    نيچه در مخالفت با هرگونه استيلاجويی، فمنيسم فلسفی را نيز تاب نياورد! از ظواهر امر چنان بر می‌آيد كه تلاش فمنيسم فلسفی معطوف به «نقادی» و «مشروعيت‌‌زدايی» از نمودهای جزميت مردانه است. اما در نگرش نيچه غايت فمنيسم فلسفی خلاف چنين تلقيِ ساده‌انگارانه‌ای از نقادی است.

  • نیچه هایدگر ۱۳۹۴-۰۵-۱۴ ۱۰:۱۰

    جیانی واتیمو و سانتیاگو زبالا؛

    نهیلیسمِ اروپا

    گرچه نهیلیسم فلسفی ارتباطی به باریکی مو با دلالت‌های روزمرۀ این اصطلاح دارد، اما اتحادیۀ اروپا توانسته است این مفهوم فلسفی را با اعمال خود تجسم ببخشد! آن هم از طریق تدابیری که توسط متخصصین خود تحمیل می‌کند؛ تدابیری که به‌نحو مقتدرانه‌ای نسبت به خواست‌ها و اشتیاق‌های اروپاییان بی‌تفاوت‌اند. هنوز به آن نقطه نرسیده‌ایم؟ همان‌جا که نیچه در «خواست قدرت» چنین وصفش می‌کند: نقطه‌ای که «والاترین ارزش‌ها خود را بی‌ارزش می‌کنند؟»

  • ابراهیم فیاض ۱۳۹۴-۰۴-۲۰ ۱۰:۱۳

    سخنرانی ابراهیم فیاض در نشست «دانشگاه در آینده»؛

    «اشرافیت‎زدگی» در واژه و مفهوم دانشگاه

    در مورد غرب این‌طور باید گفت که غرب قدیم با کانت شروع شد و با نیچه به پایان رسید. نیچه در دنیای غرب، خودش را تا الآن بازتولید کرده است، ولی ما در همان کانت مانده‎ایم. در غرب، آن ذهنیت سوژه‎محوری کانت کم‎کم از بین می‎رود و سیستم استاد و دانشجو که استاد سوژه و دانشجو ابژه است، به هم می‎خورد. دیگر سوژۀ استعلایی وجود ندارد.

  • ۱۳۹۴-۰۳-۳۰ ۱۴:۴۰

    روایت زرشناس از غرب مدرن در آغاز قرن ۲۰ تا مراحل انحطاط آن

    «آغاز یک پایان» به قلم شهریار زرشناس، غرب مدرن را از آغاز قرن بیستم تا مراحل انحطاط آن روایت می‌کند.

  • ۱۳۹۴-۰۳-۱۰ ۱۶:۱۰

    یک درس‌گفتار برای آشنایی با «سوبژکتیویسم»

    از مهم‌ترین مؤلفه ­های غرب مدرن، انسان­ محوری است که در تمامی ساحات اندیشه و عمل انسان مدرن ریشه دوانده است. این مفهوم در قالب فلسفه تحت عنوان «سوبژکتیویسم» به کار می­‌رود.

  • بلا تار ۱۳۹۴-۰۲-۲۰ ۰۹:۳۶

    تفسير سينمايی بلا تار بر فلسفۀ فردريش نيچه؛

    «آری‌گويی» به زندگی، به نكبت‌بارترين زندگی

    سخن گفتن از «ضد روشنگری» (counter enlightenment) در تاريخ انديشه‌ها با اتكاء به پژوهش‌های ارزنده‌ی آيزايا برلين كه واضع اصطلاح ضد روشنگری است، امر رايجي است. لكن يحتمل تعميم دادن آن به تاريخ سينما ابهامات و پرسش‌هايی را بر خواهد انگيخت...

  • ۱۳۹۳-۱۲-۲۴ ۱۱:۲۵

    کریم مجتهدی: علاقه‌ای به شوپنهاور و فروید ندارم

    دکتر کریم مجتهدی در این گفت‌وگو که به بهانه سومین چاپ کتاب «فلسفه در آلمان: از لوتر تا نیچه» انجام شده است، سخنی دارد درباره مباحث این کتاب و بیان علت بازنشر آن و طرح برخی مباحث دیگر درباره فلسفه آلمانی و انگیزه‌ها و اندیشه‌هایش درباره فلسفه در زندگی امروز ما.

  • ۱۳۹۳-۱۰-۲۹ ۱۱:۲۰

    انتشار تفسیر جدیدی بر «زایش تراژدی از روح موسیقی» نیچه

    کتاب «زایش و مرگ تراژدی» نوشته حمیدرضا محبوبی آرانی از سوی نشر نی منتشر شد. این کتاب تفسیر جدیدی است بر کتاب «زایش تراژدی از روح موسیقی» اثر معروف نیچه در مبحث زیبایی شناسی.

  • ۱۳۹۳-۱۰-۱۳ ۰۸:۴۵

    «زایش و مرگ تراژدی» منتشر شد

    «زایش و مرگ تراژدی، تفسیری بر زایش تراژدی از درون روح موسیقی نیچه»نوشته حمیدرضا محبوبی آرانی منتشر و روانه بازار نشر شد.

  • ۱۳۹۳-۰۹-۱۹ ۱۱:۲۳

    روایت یاسپرس با ترجمه فولادوند منتشر شد

    ترجمه عزت‌الله فولادوند از کتاب «نیچه و مسیحیت»کارل یاسپرس منتشر شد.

  • ۱۳۹۳-۰۹-۰۸ ۱۳:۵۰

    فراخوان ثبت نام کارگاه «نیچه و نظریه اجتماعی»

    «کارگاه نیچه و نظریه اجتماعی» برگزار می‎شود.

  • ۱۳۹۳-۰۸-۱۹ ۱۳:۲۰

    با نیچه می‌توان غرب را به چالش کشید؟

    دکتر بیژن عبدالکریمی، استادیار فلسفه دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه آزاد در نشست بررسی کتاب «رویکرد جامعه‌شناسی به شرق‌شناسی، پست‌مدرنیسم و جهانی‌‌شدن» گفت: برخورد با «شرق‌شناسی وارونه» همان تن دادن به گفتمان غرب‌شناسی است.