نمایش همه
  • علوم انسانی ۱۳۹۲-۰۹-۱۲ ۰۹:۴۱

    گفتاری از سید محمدتقی موحد ابطحی؛

    چیستی علوم انسانی

    بدون داشتن شناخت دقیقی از علوم انسانی، بحث از تحول و ارتقا و همچنین بومی‌سازی و اسلامی‌سازی علوم انسانی بحثی بی‌فایده خواهد بود، گویا ناگزیر از آن هستیم که تعریفی از علوم انسانی ارائه کنیم.

  • عماد افروغ ۱۳۹۲/۰۹/۱۰

    معضله علوم انسانی در مصاحبه با عماد افروغ؛

    علوم انسانی گرفتار معضل کمیت‌گرایی

    کشورهایی که به اصطلاح توسعه یافته هستند، در وهله اول علوم انسانی توسعه یافته‌ای دارند، بسیاری از کتاب‌هایی که اکنون در شاخه‌های مختلف علوم انسانی ترجمه می‌شود، از این کشورها است، به هر حال نمی‌توانیم این موارد را نادیده بگیریم و فی نفسه پرداختن به علوم انسانی و تعداد کتاب‌های منتشره در این باره یک شاخص توسعه‌یافتگی است.

  • روش شناسی ۱۳۹۲-۰۷-۱۹ ۰۹:۴۶

    جایگاه روش در پسامدرنیسم؛

    ایزدبانوی انتقام و شکستن چارچوب‌ها

    وظیفه­‌ی هر پژوهش‌گری است که بنا بر اهداف پژوهشی خود، ارزش­‌ها و منطق روش­‌شناختی که با آن سر و پنجه نرم می­‌کند، تصمیم بگیرد که چگونه می­‌تواند به بهترین وجه توانمندی­‌های بازاندیشانه­‌ی پژوهش خود را بروز دهد. هر پژوهش‌گری مسیر خود را برمی­‌گزیند، مسیری خطرناک که هم لذات خاص خود را دارد و هم خطرات فرو رفتن در مرداب خطاها را در پی دارد.

  • دانشگاه تهران ۱۳۹۲-۰۷-۱۶ ۰۹:۳۸

    نگاهی آینده‌شناسانه به مسائل علوم انسانی در ایران؛

    ما و آینده‌ی علوم انسانی

    سؤال اصلی این است که اصولاً عوامل مؤثر در تحول، تقویت و پیشرفت علوم انسانی در ایران چیست؟ به عبارت دیگر می‌توان این گونه پرسید که برای تحول در علوم انسانی و رسیدن به آینده‌ای درخشان در ارتباط با سعادت انسان‌ها در دنیا و آخرت، چه باید کرد و چه راهکارها، الزامات و عواملی در این زمینه مؤثر است؟

  • عبدالحسین خسروپناه ۱۳۹۲-۰۷-۰۵ ۱۱:۳۰

    عبدالحسین خسروپناه/ مباني فلسفي علوم انساني(2)

    نقد مبنای معرفت‌ شناختی علوم انسانی سكولار و اسلامی

    معرفت‌شناسی، دانشی است که معرفت و شناخت را از حیث حکایت‌گری و کاشفیت از واقع و نفس‌الامر بحث می‌کند و به تبیین امکان و ابزار و منابع و معیار و شرایط و موانع و انواع معرفت می‌پردازد. نفی شکاکیت و نسبی‌گرایی، یکی از مهمترین وظایف معرفت‌­شناسی رئالیستی است.

  • علوم اجتماعی ۱۳۹۲-۰۷-۰۲ ۱۵:۴۳

    محمد آقابیگی/ تأملی در امکان و ضرورت تعریف علوم اجتماعی اسلامی (۱)

    از علم به مثابه‌ حقیقت تا علم به مثابه‌‌ فرهنگ

    بعد از اقدامات ستاد انقلاب فرهنگی که عمدتاً شامل تغییر سرفصل‌های دروس علوم انسانی و اجتماعی، افزودن چند واحد درسی جدید مانند معارف اسلامی به مجموعه‌ی دروس همه‌ی رشته‌های تحصیلی و برخی اقدامات سلبی دیگر بود، به طور نسبی بحث اسلامی سازی علوم و به ویژه علوم انسانی و اجتماعی از تب و تاب افتاد و کم‌تر مورد بحث محافل علمی و رسانه‌ای واقع شد.

  • علی اکبر میرسپاه ۱۳۹۲-۰۶-۳۰ ۰۸:۱۴

    علی‌اکبر میرسپاه؛

    نقش فلسفه‌ در تولید علوم انسانی

    تولید یا بازتولید و یا بازسازی یک علم از علوم انسانی و یا هر علمی دیگر، یک فرایند صددرصد آگاهانه است. در غیر این صورت، عناوین مزبور، به نحو حقیقی قابل اطلاق بر آن‌ها نخواهد بود. به همین دلیل، نقش فلسفه‌ی مضاف در تولید علوم انسانی، عظیم و بی‌بدیل است.

  • خسروپناه ۱۳۹۲-۰۶-۲۴ ۱۷:۰۱

    عبدالحسین خسروپناه/ مباني فلسفي علوم انساني(1)

    هستي از دریچه علوم انسانی سکولار و اسلامی

    یکی از مهمترین مبانی که خواسته یا ناخواسته بر علوم مدرن تحمیل شده­است، هستی‌شناسی ماتریالیستی است. علوم مدرن به گونه‌ای درباره هستی جهان و جان یا عالم و آدم سخن می‌گوید که گویا هستی برابر با ماده و مادیات است و ساحت تجرد در هستی معنا و وجود ندارد.

  • محمدامین قانعی‌راد ۱۳۹۲-۰۶-۲۱ ۱۴:۵۷

    محمدامین قانعی‌راد؛

    روش‌شناسی و خلاقیت علمی

    روش‌شناسی شرط کافی موفقیت علمی نیست و بر خلاف «اسطوره‌ی روش‌شناسی» چنان نیست که جدی‌ترین مشکلات علم از مقوله‌ی روش‌شناسی و دستیابی به روش‌شناسی درست باشد و پیشرفت سریع و مطمئنی در پی داشته باشد.

  • مجتبی مصباح ۱۳۹۲-۰۶-۱۹ ۱۴:۰۵

    مجتبی مصباح؛

    تأثیر ارزش‌ها بر علوم انسانی

    در این مقاله با اشاره به دیدگاه‌های موجود درباره‌ی تأثیر ارزش در علوم انسانی، به دسته‌بندی انواع قابل فرض این تأثیر پرداخته، با تعیین محل بحث، دیدگاه خود را در این باره بیان خواهیم کرد. در پایان نیز به بیان نمونه‌هایی از تأثیر ارزش در علوم انسانی خواهیم پرداخت.

  • روش شناسی علوم انسانی ۱۳۹۲-۰۶-۱۹ ۱۳:۵۰

    روش‏ شناسى نظريه ‏پردازى در حوزه علوم انسانى(2)؛

    تأمّلى بر رويكرد انديشمندان اسلامى در حوزه روش‌شناسی علوم انسانی

    بايد توجه داشت كه روش علم صرفا تحليلى، و روش فلسفه فقط تركيبى نيست. آن‌چه مى‏‌تواند به انسان معرفت دقيق دهد، هماهنگى دو روش تحليلى و تركيبى است. در روش تركيبى، علوم در سيستم يا نظامى منسجم ديده مى‌‏شود و روابط آن‌ها با يك‌ديگر و نيز بهره‌‏بردارى از ثمرات و نتايج هم مطمح‌‏نظر مى‏‌باشد.

  • علم و دین ۱۳۹۲-۰۶-۱۹ ۱۳:۱۹

    حسین بستان؛

    ساختار علم

    مفهوم علم، داراى تعاریف اصطلاحى متعددى است که تفکیک آنها از یکدیگر در این مباحث ضرورت دارد. بر حسب اینکه آیا مسائل و قضایاى علم باید کلى باشند، یا مى‏توانند شخصى هم باشند; آیا باید ناظر به واقع باشند یا مى‏توانند جنبه اعتبارى و قراردادى داشته باشند.

  • سعید زیباکلام ۱۳۹۲-۰۶-۱۹ ۱۲:۲۲

    سعید زیباکلام؛

    آیا اعتبار حقیقت، همان اعتبار جامعه است؟

    سوالى که به طور معقول در اینجا متصور مى‏‌شود این است که اگر معناى هر چیزى «همان شیوه‏‌اى است که [آن چیز] عموما به کار مى‏‌رود»، در این صورت چگونه امکان دارد عضوى از یک گروه در موقعیتى قرار گیرد که معنى کردار اجتماعى گروه دیگر را، به مثابه پیش شرطى براى نقادى، فهم کند؟

  • محمد لگنهاوسن ۱۳۹۲-۰۶-۱۷ ۱۲:۲۸

    بررسی چیستی علوم اجتماعی اسلامی در گفت‌وگو با محمد لگنهاوسن؛

    تقویت فلسفه اسلامی شرط لازم تحول علوم انسانی

    ارتباط بین جامعه‌شناسی و دین همیشه از ابتدا تا امروز دچار مناقشه بوده و اختلاف نظر در آن زیاد است. این کاملاً روشن است که بعضی جامعه‌شناسان ضد دین هستند و جامعه را به گونه‌ای تبیین می‌کنند که اهمیت دین کم یا سرانجام حذف شود، اما بعضی از آن‌ها وقتی می‌خواهند به جامعه‌شناسی بپردازند، قصد دارند از دین دفاع و اهمیت آن را در جامعه تبیین کنند.

  • روش شناسی علوم انسانی ۱۳۹۲-۰۶-۱۶ ۱۴:۰۹

    روش‏‌شناسى نظريه ‏پردازى در حوزه علوم انسانى(1)؛

    تأمّلى بر رويكرد انديشمندان اسلامى در حوزه روش‌شناسی علوم انسانی

    ساختار مقاله حاضر بدين شكل است كه ابتدا سه رويكرد توسعه علم مبتنى بر يافته‏‌هاى مكاتب غربى معرفى، بنيان‏هاى هستى‏ شناسانه و معرفت‏ شناسانه آنها تبيين، و متدولوژى هريك بر اساس مبانى نظرى و جهان‏بينى‌‏شان تشريح مى‌‏شود؛ سپس سهم هريك از رويكردهاى سه‏‌گانه در نسبى‏‌انديشى مشخّص مى‏‌گردد. در ادامه، موضع اسلام پيرامون نسبى‏‌انديشى معرّفى مى‏‌گردد.