ماکس وبر

کل اخبار:25

  • بیلفلد ۱۳۹۷-۰۶-۲۵ ۱۰:۲۶

    تبیینی از نحوۀ تاریخ‌نگاری مکتب بیلفلد؛

    از تاریخ اجتماعی به تاریخ جامعه

    تاریخ عمومی در مکتب بیلفلد واجد دو معناست: معنای اول اینکه در مطالعۀ گذشته باید تمام ابعاد واقعیت همچون جامعه، سیاست و اقتصاد مورد مطالعه قرار گیرد، چون واقعیت تاریخی قابل تقلیل به یکی از اضلاعش نیست و ذواضلاع بودن جزء ذات پدیدۀ تاریخی است. معنای دوم اینکه این مکتب در ابتدا خواهان آن بود که آنچه در تاریخ باید مطالعه شود، بعد عینی یا آفاقی و تجربی پدیده‌های تاریخی است، نه بعد انفسی یا ذهنی و هنجاری. ‌گرچه بعدها این بعد به تاریخ‌نگاری مکتب مذکور افزوده می‌شود.

  • وبر ۱۳۹۷-۰۶-۱۸ ۱۰:۲۵

    آیا تذکر یوسف اباذری مبنی بر «سیاست‌زدایی» در جامعه ایرانی به معنای «شکست» جامعه‌شناسی در آکادمی ایرانی است؟ (۲)؛

    ارتباط سیاسی شدن دانشمند و ناتوانی او در کار علمی

    ایدآل تایپ وبری را می‌توان به تعبیری معقولیت رویداد تاریخی و هم‌زمان قضاوت ما (دانشمند) دربارۀ آن دانست و چنان که از دو سخنرانی «علم در مقام حرفه» و «سیاست در مقام حرفه» بر می‌آید، قضاوت سخن گفتن دربارۀ محتوای پدیدۀ فرهنگی نیست بلکه توجه به فرم و گونۀ آن است. کوتاه سخن آن که سیاسی شدن دانشمند در معنای اکید و سرراست کلمه فقط یک معنی می‌تواند داشته باشد: ناتوانی دانشمند در کار علمی‌اش.       

  • یوسف اباذری ۱۳۹۷-۰۶-۱۳ ۰۹:۳۰

    آیا تذکر یوسف اباذری مبنی بر «سیاست‌زدایی» در جامعه ایرانی به معنای «شکست» جامعه‌شناسی در آکادمی ایرانی است؟ (1)؛

    قانون و رویداد

    مفاهیم برآمده از قوانین عام هرگز نمی‌توانند توضیح دهند که چرا برخی رویدادها و پدیده‌های تاریخی اجتماعی از آرایشی خاص برخوردارند و نه از آرایشی دیگر. علوم قانون‌محور یکتایی و ویژه بودن واقعیتی را که در آن زندگی می‌کنیم به چنگ نمی‌آورند. فهم مناسبات و دلالت‌های تاریخی فرهنگی رویدادها در کلیت قانون از هم می‌پاشد.

  • آشتیانی ۱۳۹۶/۱۱/۲۸

    آسیب‌شناسی ترجمه‌ی فلسفه‌های آلمانی در ایران، در گفت‌وگو با منوچهر آشتیانی؛

    ترجمۀ متون فلسفۀ آلمان از انگلیسی فاجعه است!

    بدترین ترجمه‌ی آثار آلمانی، ترجمه‌ای است که از انگلیسی به فارسی ترجمه شود. یعنی حتی یک کلمه از آلمانی را نمی‌شود به انگلیسی برگرداند که معنای واقعی آن را نشان دهد؛ مگر اینکه چیزی از خودتان سرهم کنید. یعنی هگل به انگلیسی غیرقابل ترجمه است.

  • لوکاچ ۱۳۹۶-۰۶-۱۵ ۰۹:۵۷

    نگاهی به نظریۀ رمان لوکاچ؛

    پژواک‌هایی صدساله

    معنای به‌لحاظ ذهنی قصدشده پایه‌ای است برای کنش‌های متقابل اجتماعی. با این حال، جهان «نظریۀ رمان» با حالت مخالف امور مشخص و شناخته می‌شود؛ با «خودداری درون‌مانی معنا از ورود به حیات تجربی». کتاب «نظریۀ رمان» با قرار دادن مقوله‌ای وبری در مرکز تحلیلش، تنها به این منظور که تناقضات حل‌ناشدنی‌اش را آشکار کند، در واقع گسست لوکاچ از وبر را نشان می‌دهد؛ امری که با ناسازگاری تلخ آن‌ها در طول جنگ جهانی اول تسریع شد.

  • ۱۳۹۵-۱۲-۱۶ ۱۵:۴۰

    عقلانیت و مسئله مدرنیته

    متن زیر نگاهی دارد به کتاب مرزهای عقلانیت.

  • ۱۳۹۵-۱۰-۰۱ ۱۱:۴۰

    نشست ماکس وبر و دانشگاه مدرن برگزار می شود

    پژوهشکده مطالعات فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم تحقیقات و فناوری با همکاری انجمن جامعه شناسی ایران نشست ماکس وبر و دانشگاه مدرن را برگزار می کند.

  • مدرنیته ۱۳۹۵-۰۶-۰۲ ۰۹:۴۹

    نگاهی به اندیشه ماکس وبر(۲)؛

    جریان‌های همسو با وبر در نقد مدرنیته

     در نگرش جریان «پسامدرن» به مدرنیته شاهد برجسته شدن رگه‌های نیچه‌ای در نگاه به مدرنیته هستیم؛ در این نگرش، کارهای وبر نیز همچون نیچه مبین یک گذار به‌سوی نیهیلیسم یا (ارزش‌زدایی از ارزش‌های غایی) در غرب طی فرایند روشنگری است. در چنین تفسیری از جایگاه عقلانیت در مدرنیته، عقلانی شدن علمی یک راه‌حل و آرمان محسوب نمی‌گردد، بلکه عامل کمکی مهم در فرایند نیهیلیسم است.

  • وبر ۱۳۹۵-۰۵-۳۰ ۱۱:۲۱

    نگاهی به اندیشه ماکس وبر(۱)؛

    ماکس وبر و نقادی عقل مدرن در قرن بیستم

    وبر در نگاه به مدرنیته آن را به‌مثابه سرنوشتی می‌دید که فرد غربی در این سرنوشت روزگار خود را سپری می‌کند؛ این سرنوشت، نه کابوسی تلخ و نه رؤیایی شیرین است، بلکه شرایطی است که فرد غربی در آن میراث‌دار تاریخ عقلانی مغرب‌زمین است. او همان‌طور که گفته شد، نه قائل به امکان تغییری اساسی در وضع حال بود و نه تمام راه را رو به سقوطی ناگزیر می‌دانست، در برابر، همواره به دنبال روزنه‌ای حتی کوچک برای تحمل وضع حال و امید به شرایط بهتری بود.

  • ۱۳۹۵-۰۵-۰۴ ۱۵:۴۰

    جامعه شناسی و سنت وبری/ نقد ناامیدانه وبر بر تمدن جدید غربی

    نقد نا امیدانه وبر نه بر بورژوازی نوین که بر کلیت تمدن جدید غربی است. ماکس وبر ویژگی تمدن جدید غربی را در سرمایه‌داری عقلانی می داند.

  • ۱۳۹۵-۰۴-۲۹ ۱۳:۴۰

    يورگن هابرماس و ...

    هابرماس در مقابل اعتقاد وبر که کنش معقول و هدفدار یعنی کار را بارزترین و فراگیرترین پدیده بشری دانسته و فعالیت انسان را به کار محض تنزل داده است، کنش ارتباطی یا عمل تفاهمی را مطرح می‌کند. هابرماس در مقابل این اعتقاد وبر اظهار داشت که نوعی از فعالیت انسانی وجود دارد که اساساً از کار ابزاری[۷] متمایز است.

  • جامعه ۱۳۹۵-۰۴-۲۴ ۱۲:۵۶

    تاریخ اندیشه‌های جامعه‌شناسی جلد اول: از آغاز تا ماکس وبر

    میشل لالمان

    تاریخ اندیشه‌های جامعه‌شناسی یک کتاب درسی برای آموزش نظریه‌های جامعه‌شناسی در دوره‌ی کارشناسی و کارشناسی ارشد است که در دو جلد تدوین یافته است.

  • هایدگر ۱۳۹۴-۱۲-۰۸ ۰۹:۱۹

    مقاله‌ای از یوسف اباذری درباره «عصر تصویر جهان» (۲)؛

    هایدگر و ماهیت علم مدرن

    انسان‌ با عینی‌کردن و محاسبه کردن و تکنیکی‌کردن هـمه‌چیز در صـدد فتح جهان برمی‌آید، از پی این امر، انسان‌شناسی به عنوان نظامی فلسفی متولد می‌شود و درصـدد بـرمی‌آید تـا با توجه‌ به‌ محوری‌بودن انسان، جهان را توضیح دهد. بر این مبنا هرچه بیشتر جـهان بـه تصویر مبدل شود و در دسترسِ دستکاری انسان قرار می‌گیرد یا به عبارت دیگر عـینی‌تر شـود، آدمـی‌ نیز‌ ذهنی‌تر می‌گردد‌ و جسورانه‌تر درصدد فتح جهان برمی‌آید.

  • مهرآیین ۱۳۹۴-۰۶-۰۲ ۰۹:۲۹

    گفتاری از مصطفی مهرآیین؛

    جامعه‌شناسی امید: چگونه می‌توان امید را در جامعه ممکن ساخت؟

    یکی از مهم‌ترین مسائل ما در زندگی این است که ما دائماً میل به زندگی را از دست می‌دهیم، ما دائماً تبدیل به آدم‌های ناامید می‌شویم. ... ما به طور دائم میل به زیستن را از دست می‌دهیم. یکی از مهم‌ترین اهداف و وظیفه‌های ما در زندگی این است که دائماً سعی می‌کنیم میل به زیستن را در خود احیا کنیم و بتوانیم زندگی کنیم. چگونه می‌شود این کار را کرد؟

  • ۱۳۹۴-۰۴-۳۱ ۱۵:۱۰

    دو زندگینامه جدید از ماکس وبر

    به مناسبت صدوپنجاهمین سال تولد ماکس وبر، دو زندگینامة جدید از وی در سال گذشته (۲۰۱۳) منتشر شد. زندگینامة ۱۰۰۰ صفحه‌ای دیرک کِزلِر، استاد جامعه‌شناسی دانشگاه ماربورگ، با عنوان ماکس وبر: مرد پِروسی، متفکر و مادر پسرش و زندگینامة ۴۹۶ صفحه‌ای یورگن کاوبِه، سردبیر بخش فرهنگی روزنامة فرانکفورتر آلگماینه سایتونگ با عنوان عمری در گذار دو دوران تاریخی. این کتاب در سال ۲۰۱۳ نامزد دریافت جایزة ادبی نمایشگاه کتاب لایپزیک شد.

  • ۱۳۹۴-۰۴-۲۵ ۰۹:۲۰

    جایگاه دین در جوامع مدرنِ امروزی

    جامعه مدرن از سوی برخی دانشمندان خود مغرب زمین مورد نقد جدی است وگروهی بر این باورند كه از پویایی افتاده و راه انحطاط را طی می‌كند.

  • مهدوی زادگان ۱۳۹۴-۰۲-۰۶ ۰۹:۲۵

    داوود مهدوی‎زادگان/ در باب اخلاق در دانشگاه؛

    نقد رویکرد پوزیتیویستی حاکم بر فرهنگ دانشگاهی

    سلطه‌ی رویکرد پوزیتیویستی (اثبات‌گرایانه) بر دانشگاه‌ها موجب فاصله گرفتن دانشگاه از اخلاق فضیلت شده است. باور به تفکیک دانش و ارزش از جمله سرچشمه‌های فکری فاصله‌ی دانشگاه و اخلاق است. پیامدهای ناگوار سیاسی، اجتماعی و فرهنگی چنین فاصله‌ای ضرورت نقادی سلطه‌ی اثبات‌گرایی بر فرهنگ دانشگاه را دوچندان کرده است.

  • رشیدیان ۱۳۹۳-۱۱-۲۹ ۱۱:۱۴

    گزارشی از نشست نقد و بررسی «اخلاق پروتستانی و روح سرمایه‌داری»(۲)؛

    رشیدیان: از یک کتاب نمی‌شود یک پروژه ساخت

    من با ترجمه‌ی این کتاب فقط می‌خواستم توجه کسانی را که از پروتستانتیسم صحبت می‌کنند به این مسئله جلب کنم که این اندیشه متعلق به دوره‌ی معینی از تکامل تاریخی سرمایه‌داری اروپا است و اگر می‌خواهند این اندیشه را در ایران بنا کنند باید متوجه باشند این تفکر چه پشتوانه‌ و زمینه‌ای دارد.

  • ۱۳۹۳-۱۱-۰۵ ۱۷:۰۰

    نشست نقد و بررسی کتاب اخلاق پروتستانی و روح سرمایه‌داری برگزار می‌شود

    انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات با همکاری انتشارات علمی و فرهنگی در نظر دارد نقد کتاب اخلاق پروتستانی و روح سرمایه داری اثر ماکس وبر را برگزار کند.

  • ۱۳۹۳-۱۰-۰۳ ۰۸:۵۰

    رویکرد مارکس، وبر و دورکیم به فرهنگ ذهن‌گرایانه است

    مصطفی مهرآیین، استاد جامعه‌شناسی دانشگاه تهران در تعریف تاریخ‌نگاری فرهنگی گفت: تاریخ‌نگاری فرهنگی رویکردی است که از دل نظریه‌های فرهنگی بیرون آمده و بر رویکردهای تاریخ فرهنگی توصیفی صرف و تاریخ فرهنگی انتقادی استوار است.

  • مشروعیت ۱۳۹۳-۰۵-۲۲ ۰۹:۱۹

    احمد بنی‌جمالی؛

    مشروعیت سیاسی و تحولات مفهومی

    برخی طرفداران ایده مشروعیت بین المللی نظیر راجر اسکروتن سعی کرده‌اند برای توجیه اخلاقی مداخلات پیش دستانه به نظریه های کلاسیک از جمله ایده جامعه مدنی جهانی در آرای کانت در کتاب صلح دائمی ارجاع دهند. این‌ها بخشی از تحولات عینی و نظری است که مرتبط با تجربیات جهان معاصر در رابطه با مفهوم مشروعیت سیاسی و منابع شکل دهنده به آن پدید آمده است.

  • ابراهیم توفیق ۱۳۹۳/۰۵/۲۱

    جامعه‌شناسی تاریخی در گفت‌وگو با دکتر ابراهیم توفیق/ بخش دوم؛

    جامعه‌شناسی ما ضد تاریخی است

    گاه پیش خودم فکر می‌کنم چرا گفت‌وگویی میان جامعه‌شناسان و تاریخ‌نگاران ما وجود ندارد؟ آیا شما می‌توانید گفت‌وگوی میان آنان را به من نشان بدهید؟ من جامعه‌شناسان کمی را می‌شناسم که آدمیت را بشناسند. این نکته ذهن من را مشغول می‌کند چون ما جامعه‌شناسانی داریم که گفت‌وگویی با تاریخ‌نگاران ما ندارند، تاریخ‌نگارهایی هم داریم که با جامعه‌شناسان کاری ندارند.

  • ابراهیم توفیق ۱۳۹۳/۰۵/۱۹

    جامعه‌شناسی تاریخی در گفت‌وگو با دکتر ابراهیم توفیق/ بخش اول؛

    تقسیمات میان‌ رشته‌ها را قبول ندارم

    تقسیمات رشته‌ای به شکلی که با آن مواجهیم مورد پذیرش من نیست، به نظر من همه‌ی این‌ها یک جایی به هم می‌رسند و آن هم لحظه‌ی حال است. یک تاریخ‌نگار اگرچه موضوعش فقط گذشته است، ولی سؤالی که از گذشته می‌کند سؤالی است که نسبتی با لحظه‌ی حال دارد و این همان نقطه‌ای است که این دو به هم می‌رسند و گفت‌وگو بین آن‌ها امکان‌پذیر می‌شود.

  • شهر ۱۳۹۳-۰۱-۰۷ ۱۱:۴۵

    احمد اشرف؛

    شهرنشینی از دیدگاه جامعه‌شناسی تاریخی

    کارل مارکس و ماکس وبر از پایه‌گذاران جامعه‌شناسی تاریخی هستند که به این مسائل توجه خاص کرده‌اند و مبانی نظری جامعه‌شناسی تاریخی شهر را پی‌ریخته‌اند و بیشتر جامعه‌شناسان و تاریخ‌دانان بعدی از نظریه‌‌‌های این دو سود جسته‌اند و آن‌ها را در موارد خاص مورد بررسی و آزمون قرار داده و در مواردی گسترده‌تر و بارورتر ساخته‌اند.

  • حمید پارسانیا ۱۳۹۲/۰۸/۲۷

    گفت‌وگو با حمید پارسانیا؛

    گرایش‌های فکری دانشجویان علوم اجتماعی پس از انقلاب

    برخلاف تصور برخی دانشجویان، نظریات پوپر را آقای سروش نیاورد. منظورم این است که برخی مذهبی‌ها هم ظرفیتی در پوپر می‌دیدند که با تمسک به آن در برابر مارکسیسم به عنوان یک رقیب نظری بایستند؛ مثلاً با استفاده از این ظرفیت‌ها مارکسیسم را نقد می‌کردند که آیا اصلاً علم هست یا علم نیست؟